pius pius
New member
Kuzaliwa katika kizazi kisichojua vita, njaa, na misukosuko ya ndani ni baraka kubwa. Hata hivyo, kujifanya kwamba hatuathiriwi na hali ya kutokuwa na uhakika inayowakumba majirani zetu ni kiburi tupu, sawa na kupuuza simulizi za mababu wetu kuhusu mapambano yao ya kupata uhuru na kujitawala. Hali hiyo haitatupeleka mbele.
Urithi wa chama tawala cha Tanzania (CCM) katika kupigania uhuru na kujitawala ni wa kihistoria, wa fahari na wa kupongezwa. Hata hivyo, haupaswi kutumiwa kuhalalisha uongozi mbaya. Haupaswi kuwa sababu ya kuvumilia rushwa, kushangilia utendaji duni wa watumishi wa umma, au kuhalalisha udhaifu wa kiuchumi.
Tangu nchi ilipoanzisha mfumo wa vyama vingi vya siasa, uwanja wa kisiasa ulipaswa kuwa sawa kwa vyama vyote. Ili kuhakikisha haki na usawa kwa kila chama cha siasa.
Hali hii pia inanufaisha wadau wote, kwa sababu serikali inayoshindwa kutafsiri maoni ya wananchi kuwa sera haina uhalali wa kuongoza. Vyama vya siasa vinavyoshindwa kuelewa sauti za wananchi vinaelekea katika anguko lao wenyewe.
Kiburi cha vyama tawala barani Afrika kimepelekea baadhi ya mataifa kuingia katika hali mbaya. Tamaa ya madaraka na faida za kifedha kwa wachache inaweza kuwalazimisha wananchi kuchagua njia ngumu na zisizotarajiwa. Wananchi hawawezi kudanganywa milele. Ni vyema kwa watawala kuelewa mwelekeo wa hali ya kisiasa kabla haijachelewa.
Dini zimekuwa na mchango mkubwa katika kudumisha umoja, utulivu na amani, kabla na baada ya uhuru. Wakristo, Waislamu na waumini wa dini za jadi za Kiafrika wote wamechangia kwa kiasi kikubwa. Uhalali wa kiongozi haupaswi kupimwa kwa misingi ya dini yake. Dini inaweza kuwa sehemu ya utambulisho wa kiongozi, lakini isiwe kigezo cha kumuunga mkono au kumpinga.
Wanaharakati wamekuwa na mchango mkubwa katika kukosoa na kupendekeza sera, sheria na kanuni zinazowawezesha wananchi kuwawajibisha viongozi walioko madarakani na kuleta mustakabali endelevu.
Ni jambo la ujasiri kuona wanaume na wanawake wakihatarisha ajira zao na hata maisha yao. Wanafanya hivyo kwa ajili ya mustakabali endelevu unaotoa matumaini kwa wote.
Amani na utulivu uliopo Tanzania si wa bahati mbaya. Ni matokeo ya juhudi kubwa za watu wanaojulikana na wasiojulikana. Watu hawa wamewekeza muda wao, nguvu na moyo wao kufikia lengo hili. Kila mtu, si polisi na jeshi pekee, amekuwa na mchango katika kudumisha amani kwa miongo kadhaa.
Tofauti zetu za kidini hazipaswi kuwa chanzo cha uadui, wala tofauti za kikabila na kitamaduni. Kushindwa kwa mfumo wa usafiri ni dalili tu ya usimamizi mbaya; ni dalili, si adui. Vyombo vya dola ni zana zinazotumika kudumisha hali iliyopo na kudhibiti upinzani; si maadui. Wasanii na sekta ya burudani hukumbwa na shinikizo na vitisho ili wafanye kinyume na matakwa yao, lakini nao si maadui.
Tukishindwa kumtambua adui wetu halisi, tunapaswa kujiuliza: je, tunapigana na demokrasia au na uongozi mbaya?
Demokrasia ni wazi, lakini si rahisi; ndiyo maana nchi nyingi zinazoendelea huichukulia kimakosa kuwa chanzo cha matatizo yao. Tawala za kijeshi hazijawahi kuthibitisha kuwa bora katika uongozi; nyingi huishia kuimarisha utawala wa kiimla au hata hali mbaya zaidi.
Baada ya muda, tawala za kijeshi hujenga tamaa ya madaraka, na mataifa huingia katika kudorora kwa muda mrefu kiuchumi na kisiasa. Hakuna uhuru, haki za binadamu, demokrasia wala uvumilivu wa kisiasa chini ya utawala wa kijeshi—kunakuwepo amri tu na uwajibikaji wa upande mmoja. Hakuna sheria wala katiba, inayoweza kuzuia matendo ya serikali ya kijeshi. Madaraka makubwa huzaa kiburi kinachochukia uwajibikaji na hutaka kutawala, kuhukumu na kuamuru.
Kwa sababu hiyo, tawala za kijeshi mara nyingi huchagua sera za kijamaa ili kujipatia uungwaji mkono wa wananchi. Hutafuta msaada wa kifedha kutoka nchi kama Urusi, China na Cuba ili kukabiliana na vikwazo vya nchi za Magharibi.
Mfumo wa kimataifa mara nyingi hauzipendelei tawala za kijeshi. Hali hii husababisha kukatwa kwa misaada na kuwekewa vikwazo. Mwisho wa yote, wananchi wa kawaida ndio huathirika. Rasilimali hupungua, na watu hugundua kuwa tayari wamechelewa. Hapo ndipo wanaweza kuamua kuunga mkono vyama vya upinzani ili kubadili mfumo, kama ilivyotokea Senegal.
Kuwa na haki za binadamu si jambo baya, hasa pale zinapowawezesha wananchi kuwawajibisha viongozi wao. Haki za binadamu hunifanya nijisikie sawa na wengine. Zinajumuisha haki ya kuishi, haki ya kulindwa, na uhuru wa kutoa maoni kuhusu masuala yanayoihusu nchi yangu. Pia zinahakikisha fursa sawa za kiuchumi.
Je, mustakabali wetu uamuliwe kwa bunduki au kwa kura? Amini, kuchagua amani si ujinga. Kwenda vitani kwa masuala yanayoweza kutatuliwa kupitia sanduku la kura ni wazimu.
Hata hivyo, historia inaonyesha kuwa kiburi cha watawala ndicho kikwazo kikubwa kinachodhoofisha mchakato wa kuelekea mustakabali endelevu.